Robbeneiland

‘n Besoek aan Robbeneiland kan nogal ‘n nare ervaring wees. (Vir my was dit eerder die terugkomslag, op die boot, terwyl ek nie die horison kan sien nie … blykbaar moet mens die heeltyd die horison dophou … aaklige groengesig-landrot ervaring!)

Sommer so van die wegspringblokke af was ek ‘n bietjie teleurgestel. In plaas daarvan om buite saam met die uitlanders op die boot se rand te gaan staan en die Kaapse wind trotseer, het ek maar nes geskrop in die binneste ruim van die skip. Ek het mos al die see gesien. Veel eerder wou ek die inligtingsvideo bekyk; ek wou myself immers voorberei op wat wag by Robbeneiland.

Hoe langer ek kyk, hoe meer begin ek voel iets is nie pluis nie. Die verteller se stellings val ‘n bietjie snaaks op die oor:

“Our ancestors were imprisoned on this island … “

Goed, miskien was een van my voorouers ook daar gevange gehou. Wie weet? Dis egter nie te lank daarna nie, of ek hoor:

“The land was given back to the people … “

Ek weet hierdie is ‘n fyn onderskeid, maar stories – taal – tekste – sit in my bloed – en in my opleiding. Moet die sin nie eerder wees: “The land was given back to all the people … ” nie? Dis mos verskriklike ons-julle taal wat die verteller daar kwytraak! Hoe meer ek luister, hoe moeiliker sit daai stoel. Die verteller eindig met ‘n soetsappige “peace-and-reconciliation” sousie. Ek is eger oortuig dat dit nou nie juis die ondertoon is wat die video inkleur nie. (Ek is immers opgelei om na die implisiete ideologie in die subteks te soek.)

Die besoek aan die eiland verloop vir my effens beter. Die eerste gids is nogal vermaaklik – weet darem nie of hy so vermaaklik was soos wat sy (onuitgesproke, vrywillige) fooitjie (wat hy by die deur van die bus verhaal) dit vereis nie. Die tweede gids gebruik ook ons-julle taal, maar hy was immers ‘n politieke gevangene op die eiland.

Iets vreet egter aan my van daardie video. Ek dink nie die verskuilde agenda (myns insiens) is noodwendig ‘n ideologie wat deur al die mense in ons land gedeel word nie – ongeag hul ras. Inteendeel, ek dink ook nie dat dit die ideologie is wat die mense van die Struggle gehad het nie. Ek is nie heeltemal onkundig nie. Long Walk to Freedom het ek al vroeg in my studies gelees; so ook ‘n paar ander goed in dieselfde lyn. (Ek beveel LWtF ten sterkste aan!) Goed, dit maak my nie ‘n kenner nie. ‘n Paar plekke op Robbeneiland tel ek tog brokkies op wat strook met wat ek al gelees het. Die treffendste hiervan is die Universiteit.

Die Universiteit is ‘n grot wat by die klipgroef is waar die politieke gevangenes op Robbeneiland daagliks geswoeg en gesweet het. Dit is die enigste skuiling wat hulle gehad het; die enigste stukkie privaatheid tussen die gewapende buitewêreld. Dit het bekendgestaan as die Universiteit omdat dit hier is waar die gevangenes “van mekaar geleer het”. Hier is meer as die helfde van ons land se grondwet geskryf – ‘n grondwet van gelykheid. Dit terwyl daar alle gleentheid was om die land vir ‘n sekere groep te eien. Terwyl die groepie daar binne die Universiteit gesit het, verag deur dié mense daarbuite, het hulle lustig beplan … om vir almal ewe veel kans te gee.

‘n Besoek aan Robbeneiland is verseker die moeite werd. Dit vertel ‘n storie wat oorvertel moet word. Dit herinner aan slegte dinge; dinge waaruit en waarvan ons by mekaar kan leer. Saam. Ja, pak gerus die reis aan na Robbeneiland, as die kans homself voordoen. Wees net lugtig vir ‘n vals ideologie; en as jy kan, hou die horisonne dop …

One Response to Robbeneiland

  1. Goeie inskrywing en waarnemings.

Lewer kommentaar

Verskaf jou besonderhede hieronder of klik op 'n logo om in te teken:

WordPress.com Logo

Jy lewer kommentaar met jou rekening by WordPress.com. Log Out / Change )

Twitter picture

Jy lewer kommentaar met jou rekening by Twitter. Log Out / Change )

Facebook photo

Jy lewer kommentaar met jou rekening by Facebook. Log Out / Change )

Google+ photo

Jy lewer kommentaar met jou rekening by Google+. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: